Европската Унија треба да разговара за можноста привремено да се ограничат одредени гласачки права на идните нови членки и да се воспостават посилни механизми за заштита на владеењето на правото, се наведува во заеднички документ на Германија, Франција, Холандија, Белгија и Луксембург, до кој имале увид новинарите на „Ројтерс“.
Со оглед дека Црна Гора се надева на членство во ЕУ до 2028 година, а Албанија, Украина и Молдавија се обидуваат да напредуваат во процесот на пристапување, меѓу европските влади се водат дискусии дали правилата за новите членки треба да се променат.
Некои земји-членки сега се залагаат за посилни механизми за заштита при приемот на нови членки, делумно поради искуствата на Унијата со назадување во демократските стандарди во Унгарија за време на владата на поранешниот премиер Виктор Орбан.
Механизми за контрола и можни ограничувања
Во документот се наведуваат можни мерки што би можеле да се вклучат во идните договори за пристапување, како нов механизам за мониторинг и заштитна клаузула која би овозможила преземање мерки во случај на сериозно назадување во области како демократијата и слободата на медиумите.
„ЕУ треба да води длабинска дискусија за можноста за привремени, транзициски ограничувања на гласачките права на новите земји-членки, особено во делови од европското законодавство каде што е потребен консензус“, наведуваат петте земји.
Тие посочуваат дека ова се однесува на области како проширувањето, надворешната политика и одлуките за буџетот на ЕУ, каде моментално е потребна согласност од сите членки.
Проширувањето и геополитичкиот контекст
Кипар, кој моментално претседава со ротирачкото претседателство на ЕУ, минатата недела соопшти дека започнал подготовки за формално отворање на првиот пакет преговарачки поглавја со Украина и Молдавија. Овие поглавја ги опфаќаат прашањата за владеење на правото и демократските стандарди.
Во меѓувреме, естонскиот премиер Кристен Михал изјави дека Украина треба без одлагање да продолжи со процесот на пристапување.
„Украина ѝ припаѓа на ЕУ. Сите шест преговарачки кластери треба да бидат отворени без одложување. НАТО мора да остане на масата како најсилна безбедносна гаранција“, напиша тој на платформата X, по средбата со украинскиот претседател Володимир Зеленски во Талин.
DW
